Türkçe karakterlerle bile temiz URL’ler.

İyi bir slug nasıl olur?

Slug, URL’nin sayfayı adlandıran kısmıdır: /tr/hizmetler/teknik-seo/ adresindeki teknik-seo gibi. Google, mantıklı ve insanların kolayca anlayabileceği URL’ler öneriyor: uzun kimlik numaraları yerine okunabilir kelimeler, hedef kitlenizin dilinde kelimeler (gerektiğinde Latin harflerine çevrilmiş olarak) ve kelimeler arasında tire.

Google alt çizgi yerine tireyi öneriyor, çünkü alt çizgi programlama dillerinde format_date gibi adlarda kavramları bir arada tutmak için yaygın olarak kullanılıyor; tire ise kelime sınırını açıkça gösteriyor. Kelimeleri bitişik yazmak da Google’ın kaçınılmasını önerdiği örnekler arasında: yesilelbise zor okunur, yesil-elbise kolay.

Aynı rehberde slug’ları ilgilendiren iki nokta daha var. Google URL’leri büyük-küçük harfe duyarlı kabul eder; /APPLE ile /apple iki ayrı adrestir. Her yerde tek bir biçim kullanın; en kolayı küçük harf. Parametreleri de mümkün olduğunca azaltın: slug sayfanın ne olduğunu söylemeli, takip kodu, oturum kimliği ya da sıralama bilgisi taşımamalı.

Türkçe karakterler: korumak mı, çevirmek mi?

Google için ikisi de çalışır. Slug Türkçe harfleri koruyabilir (/kapı-kolu/) ya da Latin karşılıklarını kullanabilir (/kapi-kolu/). Google, ASCII dışındaki karakterlerin linklerde yüzde kodlamasıyla yazılmasını istiyor. Bu yüzden ilk örnek href içinde kap%C4%B1-kolu olarak yazılır; sunucu logları gibi kodlanmış biçimi gösteren her yerde de böyle görünür. ASCII slug’ları yazmak ve paylaşmak daha kolaydır, yüzde kodlamasını çözmeyen araçlarda da okunaklı kalırlar. Bu sitedeki Türkçe adreslerde Türkçe karakter kullanmamamızın nedeni de bu.

Hangisini seçerseniz seçin, tüm sitede aynı kuralı uygulayın. İkisini karıştırmak birbirine çok benzeyen adresler üretir ve linkleri tahmin etmeyi zorlaştırır. Bir grup sayfayı yayına almadan önce CMS’inizin ne ürettiğini de kontrol edin: adresler dizine eklenip link aldıktan sonra her düzeltme bir yönlendirme gerektirir.

Çevirecekseniz doğru çevirmek gerekir. Genel amaçlı dönüştürücüler, bazı CMS eklentileri dahil, birkaç Türkçe tuzağa düşer:

• Noktasız ı’nın Unicode’da ayrıştırılmış bir biçimi yoktur; aksanları silip geri kalanı atan dönüştürücüler onu tamamen siler.
• Büyük İ, Türkçe kurallar uygulanmadan küçültülünce i harfine ve onu izleyen birleşik bir noktaya dönüşür. Bu, düz i’den farklı bir dizedir ve kodlanınca i%CC%87 olarak görünür; böylece “İstanbul” ve “istanbul” iki ayrı adrese dönüşebilir.
• Kesme işareti eki isme bağlar, yeni bir kelime başlatmaz: “İstanbul’da” istanbul-da değil, istanbulda olmalı.

Kısa, kalıcı ve net

Slug’ı konuyu adlandıran birkaç kelimeyle sınırlayın. Klasör zaten bağlam verdiği için slug’ın onu tekrarlaması gerekmez: /blog/ altında seo-ipuclari yeterlidir. Bağlaç ve edatları (“ve”, “ile”, “için” gibi) çıkarmak bir okunabilirlik tercihidir; Google bunu şart koşmaz. Slug doğal okunmaya devam ediyor ve anlam değişmiyorsa çıkarın.

Eskiyecek bilgileri slug’a koymayın. Bir yıl ya da ay, adresi o ana bağlar; sayfa güncellendiğinde ya eski görünen bir URL’yle kalırsınız ya da yeni bir URL gerekir. Tarihi yalnızca sayfa gerçekten o tarihe aitse kullanın: bir etkinlik ya da yıllık rapor gibi. Fiyat, stok durumu ve kampanya adları için de aynısı geçerli.

Her sayfanın kendi slug’ı olsun. Aynı adı taşıyan iki ürün ya da yazı aynı slug’ı alır ve bazı CMS’ler ikincisinin sonuna sessizce bir sayı ekler; bunun yerine renk, beden ya da konum gibi ayırt edici bir kelime seçin.

Yayındaki bir URL’yi değiştirmek

Yeni slug, yeni URL demektir. Eski adres dizine eklenmiş, link almış ya da paylaşılmışsa eski adresten yenisine kalıcı (301) bir yönlendirme kurun; mümkünse sunucu tarafında. Google’ın URL değişikliği rehberi yönlendirmelerin genellikle en az bir yıl korunmasını, iç linklerin doğrudan yeni URL’leri gösterecek şekilde güncellenmesini, yeni URL’lerin site haritalarına eklenmesini ve her birinin kendini gösteren bir canonical taşımasını öneriyor. Zincirden kaçının: sayfa daha önce de taşındıysa en eski adresi doğrudan en yenisine yönlendirin.

Her değişiklik bir yönlendirmeye mal olduğu için slug’ları yayından önce kararlaştırın ve sonra sabit tutun. Yayındaki bir slug’ı yalnızca bir anahtar kelime eklemek için değiştirmek nadiren buna değer.